Cannes 2026: Điện ảnh trong chuyển động sâu sắc

	Thêm một đạo diễn trẻ của 'Dự án phim ngắn CJ' chinh phục điện ảnh quốc tế tranh giải tại Liên hoan phim Cannes
	Jisoo (BlackPink) tỏa sáng tại Cannes bất chấp bê bối của anh trai

Cannes từ lâu không còn đơn thuần là nơi trình chiếu phim, mà đã trở thành một hệ quy chiếu thẩm mỹ. Năm 2026, điều đó càng rõ khi ban tổ chức lựa chọn một lineup mang tính “đối thoại” hơn là phô trương. Các bộ phim trong hạng mục tranh giải chính thức không tạo cảm giác cạnh tranh theo kiểu đối đầu, mà giống như những tiếng nói khác nhau cùng tham gia vào một cuộc thảo luận lớn về con người, ký ức và cách chúng ta hiểu thế giới. Bộ phim khai mạc The Electric Kiss của Pierre Salvadori, dù không tranh giải, lại đóng vai trò như một “nốt mở đầu” nhẹ nhàng, đưa khán giả vào không gian điện ảnh bằng sự duyên dáng trước khi bước vào những tác phẩm nặng ký hơn phía sau.

Một trong những yếu tố định hình rõ rệt sắc thái của Cannes 2026 là vai trò của Chủ tịch giám khảo Park Chan-wook. Không phải ngẫu nhiên mà Cannes lựa chọn một đạo diễn châu Á với phong cách giàu tính hình thức và chiều sâu tâm lý như Park. Ông đại diện cho một thế hệ làm phim đã phá vỡ ranh giới giữa nghệ thuật và tính đại chúng, giữa phương Đông và phương Tây. Điều này khiến nhiều người tin rằng các giải thưởng năm nay sẽ nghiêng về những tác phẩm có dấu ấn cá nhân rõ rệt, nơi đạo diễn không chỉ kể chuyện mà còn “viết” nên một thế giới riêng bằng ngôn ngữ điện ảnh.

Danh sách phim tranh giải năm nay, với những cái tên đã được xác nhận từ nguồn chính thức của Cannes và báo chí ngành, cho thấy một sự cân bằng thú vị giữa các auteur kỳ cựu và những tiếng nói đương đại. Amarga Navidad của Pedro Almodóvar là minh chứng cho một nghệ sĩ đang bước vào giai đoạn chiêm nghiệm sâu sắc hơn. Không còn những bùng nổ màu sắc quen thuộc, Almodóvar dường như đang lùi lại, tiết chế, để tập trung vào nhịp điệu và cảm xúc nội tại. Sự thay đổi này không phải là suy giảm, mà là một dạng tinh luyện – nơi mọi chi tiết đều mang trọng lượng.

Tương tự, Parallel Tales của Asghar Farhadi tiếp tục đào sâu vào những vùng xám của đạo đức, nhưng với cấu trúc kể chuyện phức tạp hơn. Farhadi không còn đặt ra câu hỏi “ai đúng ai sai”, mà đi xa hơn: sự thật có thực sự tồn tại như một thực thể khách quan, hay chỉ là sản phẩm của nhận thức cá nhân? Đây là kiểu điện ảnh không tìm cách trả lời, mà buộc người xem phải tham gia vào quá trình suy nghĩ.

Gentle Monster của Marie Kreutzer

Ở một sắc thái khác, The Unknown của Arthur Harari mang đến một trải nghiệm mang tính hiện sinh, nơi nhân vật tồn tại trong trạng thái bất định, còn thế giới xung quanh dường như luôn trượt khỏi khả năng nắm bắt. Bộ phim này, cùng với Gentle Monster của Marie Kreutzer, cho thấy điện ảnh châu Âu vẫn trung thành với truyền thống phân tích nội tâm, nhưng ngày càng tinh vi hơn trong cách biểu đạt. Không còn những cao trào rõ ràng, không còn sự dẫn dắt dễ dãi, các tác phẩm này yêu cầu khán giả phải kiên nhẫn, phải chấp nhận sự mơ hồ như một phần của trải nghiệm.

Trong khi đó, Paper Tiger của James Gray lại mang đến một hướng tiếp cận khác, nơi yếu tố chính trị và xã hội được đặt trong một cấu trúc giàu ẩn dụ. Gray không trực tiếp nói về quyền lực, nhưng cách ông xây dựng thế giới và nhân vật khiến người xem cảm nhận rõ sự hiện diện của nó. Đây là kiểu điện ảnh mà ý nghĩa không nằm trên bề mặt, mà được giấu trong cách kể.

Các tác phẩm như Coward của Lukas Dhont hay All of a Sudden của Ryusuke Hamaguchi tiếp tục mở rộng phổ thẩm mỹ của Cannes. Dhont vẫn giữ sự nhạy cảm đặc trưng với các nhân vật trẻ, nhưng có phần trầm lắng hơn, trong khi Hamaguchi duy trì phong cách kể chuyện chậm, nơi thời gian không phải là tuyến tính mà là một dòng chảy cảm xúc. Những bộ phim này không cố gắng gây ấn tượng tức thì, mà dần dần thấm vào người xem, giống như một ký ức hơn là một câu chuyện.

Ngoài hạng mục chính, các chương trình như Un Certain Regard hay Critics’ Week tiếp tục đóng vai trò phát hiện những tiếng nói mới. Teenage Sex and Death at Camp Miasma của Jane Schoenbrun, hay All the Lovers in the Night của Yukiko Sode, cho thấy thế hệ đạo diễn trẻ không còn bị ràng buộc bởi thể loại. Họ pha trộn giữa kinh dị, tự sự và chính trị, tạo nên những tác phẩm khó phân loại nhưng giàu năng lượng sáng tạo. Đây chính là nơi Cannes thể hiện vai trò “ươm mầm”, không chỉ tôn vinh những gì đã thành danh, mà còn mở đường cho những gì chưa định hình.

Paper Tiger của James Gray sở hữu dàn sao khủng

Một điểm sáng đáng chú ý đối với khán giả Việt Nam là sự hiện diện của phim ngắn Giấc mơ là ốc sên của đạo diễn Nguyễn Thiên Ân, được đề cử hạng mục Phim ngắn trong hệ thống Cannes Trong bối cảnh hàng nghìn phim từ khắp thế giới cạnh tranh để giành một vị trí, việc một tác phẩm Việt Nam được ghi nhận cho thấy điện ảnh Việt đang từng bước tìm được tiếng nói riêng trên bản đồ quốc tế. Dù ở quy mô phim ngắn, đây vẫn là một dấu hiệu quan trọng, không chỉ về mặt thành tích mà còn về khả năng hội nhập thẩm mỹ.

Phim Giấc mơ là ốc sên

Nhìn tổng thể, Cannes 2026 cho thấy một sự dịch chuyển rõ rệt: điện ảnh không còn cố gắng tạo ra những “tuyên ngôn lớn”, mà tập trung vào trải nghiệm cá nhân. Các bộ phim không nói về thế giới theo cách trực diện, mà thông qua những câu chuyện nhỏ, những cảm xúc riêng, những ký ức cá nhân. Chính sự “thu nhỏ” này lại tạo ra chiều sâu, bởi nó cho phép khán giả tiếp cận các vấn đề lớn một cách gần gũi hơn.

Song song đó, cấu trúc kể chuyện ngày càng trở nên linh hoạt. Nhiều bộ phim từ bỏ tuyến tính, sử dụng các mảnh ghép thời gian, các góc nhìn chồng lấn, thậm chí những phiên bản khác nhau của cùng một sự kiện. Điều này phản ánh cách con người hiện đại trải nghiệm thực tại: không còn một dòng chảy duy nhất, mà là nhiều lớp chồng lên nhau, đôi khi mâu thuẫn, đôi khi bổ sung.

	Thêm một đạo diễn trẻ của 'Dự án phim ngắn CJ' chinh phục điện ảnh quốc tế tranh giải tại Liên hoan phim Cannes
	Jisoo (BlackPink) tỏa sáng tại Cannes bất chấp bê bối của anh trai